İTHALATTA
HAKSIZ REKABETİN ÖNLENMESİNE İLİŞKİN TEBLİĞ (TEBLİĞ NO: 2025/35)
Ticaret
Bakanlığından: 10.10.2025 Tarih ve 33043 Sayılı R.G.
Amaç ve kapsam
MADDE 1- (1) Bu Tebliğin amacı, yerli üretici Petlas Lastik Sanayi A.Ş. firması tarafından yapılan
ve Billas Lastik Sanayi ve Ticaret A.Ş., Kocaeli Lastik Sanayi A.Ş., Qualchem Dış
Ticaret A.Ş. ve Sumitomo Rubber Ako Lastik
Sanayi ve Ticaret A.Ş. firmaları tarafından desteklenen başvuruya istinaden Çek
Cumhuriyeti, Kore Cumhuriyeti, Macaristan, Sırbistan Cumhuriyeti ve Slovak
Cumhuriyeti menşeli 4011.20.10.00.11, 4011.20.10.00.12 ve 4011.20.10.00.19
gümrük tarife istatistik pozisyonları altında sınıflandırılan “hafif ticari
araç dış lastikleri”; Kore Cumhuriyeti ve Sırbistan Cumhuriyeti menşeli
4011.20.90.00.11, 4011.20.90.00.12 ve 4011.20.90.00.19 gümrük tarife istatistik
pozisyonları altında sınıflandırılan “ağır vasıta dış lastikleri” ile Çek
Cumhuriyeti ve Hindistan Cumhuriyeti menşeli 4011.70.00.00.00 gümrük tarife
istatistik pozisyonu altında sınıflandırılan “zirai araç dış lastikleri” eşya
tanımlı “muhtelif kauçuktan yeni dış lastikler” ürünlerine yönelik bir damping
soruşturması açılması ve açılan soruşturmanın usul ve esaslarının
belirlenmesidir.
Dayanak
MADDE 2- (1) Bu Tebliğ, 14/6/1989 tarihli
ve 3577 sayılı İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Kanun, 20/10/1999
tarihli ve 99/13482 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan
İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Karar ve 30/10/1999 tarihli ve
23861 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi
Hakkında Yönetmeliğe dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 3- (1) Bu Tebliğde geçen;
a) Bakanlık: Ticaret Bakanlığını,
b) CIF: Masraflar, sigorta ve navlun dâhil
teslimi,
c) Çekya:
Çek Cumhuriyeti’ni,
ç) EBYS: Elektronik Belge Yönetim
Sistemini,
d) Genel Müdürlük: Bakanlık İthalat Genel
Müdürlüğünü,
e) GTİP: Gümrük tarife istatistik
pozisyonunu,
f) GTP: Gümrük tarife pozisyonunu,
g) Güney Kore: Kore Cumhuriyeti’ni,
ğ) Hindistan: Hindistan Cumhuriyeti’ni,
h) Kanun: 14/6/1989 tarihli
ve 3577 sayılı İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Kanunu,
ı) Karar: 20/10/1999 tarihli
ve 99/13482 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan İthalatta
Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Kararı,
i) KEP: Kayıtlı elektronik posta adresini,
j) Sırbistan: Sırbistan Cumhuriyeti’ni,
k) Slovakya: Slovak Cumhuriyeti’ni,
l) TGTC: İstatistik Pozisyonlarına
Bölünmüş Türk Gümrük Tarife Cetvelini,
m) Yönetmelik: 30/10/1999 tarihli
ve 23861 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi
Hakkında Yönetmeliği,
ifade eder.
Soruşturma konusu ürün
MADDE 4- (1) Soruşturma konusu
ürün, 4011.20.10.00.11, 4011.20.10.00.12 ve 4011.20.10.00.19 GTİP’leri altında
sınıflandırılan “otobüs, kamyon için kauçuktan dış lastik; yeni, yükleme
endeksi=<121” eşya tanımlı “hafif ticari araç dış lastikleri”;
4011.20.90.00.11, 4011.20.90.00.12 ve 4011.20.90.00.19 GTİP’leri altında sınıflandırılan
“kamyon, otobüs için kauçuktan dış lastik; yeni, yükleme endeksi >121” eşya
tanımlı “ağır vasıta dış lastikleri” ile 4011.70.00.00.00 GTİP’i altında
sınıflandırılan “kauçuktan yeni dış lastikler; tarım ve orman taşıtları ve
makinelerinde kullanılan” eşya tanımlı “zirai araç dış lastikleri”dir.
(2) Bahse konu GTİP’ler yalnızca
bilgi amaçlı verilmiş olup bağlayıcı mahiyette değildir.
(3) Ürünün TGTC’de yer
alan tarife pozisyonunda ve/veya eşya tanımında yapılacak değişiklikler bu
Tebliğ hükümlerinin uygulanmasına engel teşkil etmez.
Başvurunun temsil niteliği
MADDE 5- (1) Başvuru aşamasında sunulan
delillerden, Yönetmeliğin 18 inci maddesi çerçevesinde yerli üretim dalını
temsil niteliğini haiz olduğu anlaşılan yerli üretici Petlas Lastik
Sanayi A.Ş. tarafından yapılan başvurunun Yönetmeliğin 20 nci maddesi uyarınca yerli üretim dalı adına yapıldığı
anlaşılmıştır. Bu kapsamda, söz konusu firma bu Tebliğin ilgili bölümlerinde
“yerli üretim dalı” olarak anılacaktır.
Damping iddiası
MADDE 6- (1) Normal değerin tespitinde başvuru
konusu ülkelerin geçerli iç piyasa fiyatlarına ulaşılamamıştır. Bu kapsamda,
Yönetmeliğin 5 inci maddesi hükümleri çerçevesinde, normal değerin tespiti için
ilk yöntem olarak oluşturulmuş normal değer kullanılmıştır. Bu çerçevede,
başvuru konusu ürün için normal değer Türkiye’de benzer malın birim imalat
maliyetine satış, genel ve idari giderler ile finansman gideri ve makul bir
kârın eklenmesiyle oluşturulmuş ve söz konusu değerin fabrika çıkış aşamasında
olduğu kabul edilmiştir.
(2) İhraç fiyatının tespitinde, ilk
yöntemde, inceleme dönemi olan 1/1/2024-31/12/2024
dönemi için Bakanlık istatistik veri tabanında yer alan ithalat beyannameleri
bazında veriler kullanılarak başvuru konusu ürünün başvuru konusu ülkelerden
ithalatında oluşan CIF ağırlıklı ortalama ihraç fiyatı dikkate alınmıştır. Söz
konusu ihraç fiyatından, Bakanlık istatistik veri tabanından elde edilen harici
navlun ve sigorta bedelleri düşülerek anılan değerin fabrika çıkış aşamasında
olduğu kabul edilmiştir.
(3) İkinci bir yöntem olarak, Yönetmeliğin
5 inci maddesi hükümleri çerçevesinde, normal değerin tespiti için başvuru
konusu ürünün uygun bir üçüncü ülkeye ihracatında temsil niteliği taşıyan
karşılaştırılabilir ihraç fiyatı normal değer olarak kabul edilmiştir. Uluslararası
Ticaret Merkezi verilerinin kullanıldığı bu hesaplama yönteminde, söz konusu
üçüncü ülke, başvuru konusu ürünü üretme kabiliyetleri ve başvuru konusu
ülkelerin ihracatındaki yerleri dikkate alınarak belirlenmiştir. Bu yöntemle
belirlenen normal değerlerin fabrika çıkış aşamasında olduğu kabul edilmiştir.
(4) İkinci yöntemle yapılan hesaplamada
ihraç fiyatının tespitinde ise, inceleme dönemi olan 1/1/2024-31/12/2024
dönemi için Uluslararası Ticaret Merkezi verileri çerçevesinde başvuru konusu
ürünün başvuru konusu ülkelerden Türkiye’ye ağırlıklı ortalama ihraç fiyatları
dikkate alınmıştır.
(5) Bu maddede açıklandığı şekilde tespit
edilen normal değerler ile Türkiye’ye ihraç fiyatları mümkün olduğu ölçüde aynı
ticari aşamada, diğer bir ifadeyle, fabrika çıkış aşamasında karşılaştırılmış
olup soruşturma konusu ürün için hesaplanan damping marjlarının
Yönetmeliğin 28 inci maddesinde zikredilen ihmal edilebilir oranın üzerinde
olduğu tespit edilmiştir.
Zarar ve nedensellik iddiası
MADDE 7- (1) Yönetmeliğin 17 nci maddesi çerçevesinde zarar iddiası 1/1/2022-31/12/2024 dönemi için incelenmiştir.
(2) Hafif ticari araç dış lastikleri ürün
grubunda, Çekya, Güney Kore, Macaristan,
Sırbistan ve Slovakya menşeli başvuru konusu ürün ithalatı 1/1/2022-31/12/2024 döneminde mutlak ve nispi olarak artış
göstermiştir.
(3) Ağır vasıta dış lastikleri ürün
grubunda, Güney Kore ve Sırbistan menşeli başvuru konusu ürün ithalatı, 1/1/2022-31/12/2024 döneminde mutlak ve nispi olarak artış
göstermiştir.
(4) Zirai araç dış lastikleri ürün
grubunda, 1/1/2022-31/12/2024 döneminde,
Hindistan menşeli başvuru konusu ürün ithalatı, mutlak ve nispi olarak, Çekya menşeli başvuru konusu ürün ithalatı ise mutlak
olarak artış göstermiştir.
(5) Hafif ticari araç dış lastikleri ürün
grubunda, Çekya, Macaristan ve Sırbistan menşeli
ithalatın, 1/1/2022-31/12/2024 döneminde yerli
üretim dalının yurt içi birim satış fiyatlarını kırdığı ve baskıladığı; Güney
Kore menşeli ithalatın, 1/1/2024-31/12/2024 döneminde yerli üretim dalının yurt
içi birim satış fiyatlarını kırdığı ve baskıladığı; 1/1/2022-31/12/2023
döneminde fiyatlarını kırmadığı ve baskılamadığı; Slovakya menşeli ithalatın,
1/1/2022-31/12/2024 döneminde yerli üretim dalının yurt içi birim satış
fiyatlarını kırmadığı ve baskılamadığı görülmüştür.
(6) Ağır vasıta dış lastikleri ürün
grubunda, Sırbistan menşeli ithalatın, 1/1/2023-31/12/2024
döneminde yerli üretim dalının yurt içi birim satış fiyatlarını kırdığı ve
baskıladığı; Güney Kore menşeli ithalatın, 1/1/2022-31/12/2024 döneminde yerli
üretim dalının yurt içi birim satış fiyatlarını kırmadığı ve baskılamadığı
görülmüştür.
(7) Zirai araç dış lastikleri ürün
grubunda, Hindistan menşeli ithalatın, 1/1/2022-31/12/2023
döneminde yerli üretim dalının yurt içi birim satış fiyatlarını kırmadığı ve
baskılamadığı, 1/1/2023-31/12/2024 döneminde ise yerli üretim dalının yurt içi
birim satış fiyatlarını kırmadığı, ancak baskıladığı; Çekya menşeli
ithalatın, 1/1/2022-31/12/2024 döneminde yerli üretim dalının yurt içi birim
satış fiyatlarını kırmadığı ve baskılamadığı görülmüştür.
(8) Hafif ticari araç dış lastikleri ürün
grubunda, yerli üretim dalı tarafından zarara ilişkin olarak sunulan bilgi,
belge ve deliller kullanılarak yapılan değerlendirmede, yerli üretim dalının
üretim, yurt içi satış miktarı, stok miktarı ve stok değeri, istihdam ve pazar
payı gibi temel ekonomik göstergelerinde 1/1/2022-31/12/2024
döneminde bozulmalar yaşandığı tespit edilmiştir.
(9) Ağır vasıta dış lastikleri ürün
grubunda, yerli üretim dalı tarafından zarara ilişkin olarak sunulan bilgi,
belge ve deliller kullanılarak yapılan değerlendirmede, yerli üretim dalının üretim,
yurt içi satış miktarı, stok miktarı, ürün nakit akışı, istihdam ve pazar payı
gibi temel ekonomik göstergelerinde 1/1/2022-31/12/2024
döneminde bozulmalar yaşandığı tespit edilmiştir.
(10) Zirai araç dış lastikleri ürün
grubunda, yerli üretim dalı tarafından zarara ilişkin olarak sunulan bilgi,
belge ve deliller kullanılarak yapılan değerlendirmede, yerli üretim dalının
üretim, stok miktarı, istihdam, ürün nakit akışı ve pazar payı gibi temel
ekonomik göstergelerinde 1/1/2022-31/12/2024
döneminde bozulmalar yaşandığı tespit edilmiştir.
(11) Başvuru aşamasında sunulan deliller
ve ithalata ilişkin Bakanlık istatistik veri tabanında yer alan veriler esas
alınarak yapılan tespitler ışığında, dampingli olduğu
iddia edilen hafif ticari araç dış lastikleri ürün grubunda, Çekya, Güney Kore, Macaristan, Sırbistan ve Slovakya
menşeli, ağır vasıta dış lastikleri ürün grubunda, Güney Kore ve Sırbistan
menşeli ve zirai araç dış lastikleri ürün grubunda, Hindistan ve Çekya menşeli ithalatın yerli üretim dalının ekonomik
göstergelerinde maddi zarara yol açtığı değerlendirilmiştir.
Karar ve işlemler
MADDE 8- (1) Yapılan inceleme sonucunda, damping soruşturması açılabilmesi için yeterli bilgi,
belge ve delillerin bulunduğu anlaşıldığından, İthalatta Haksız Rekabeti Değerlendirme
Kurulunun kararı ile hafif ticari araç dış lastikleri ürün grubunda, Çekya, Güney Kore, Macaristan, Sırbistan ve Slovakya
menşeli, ağır vasıta dış lastikleri ürün grubunda, Güney Kore ve Sırbistan
menşeli ve zirai araç dış lastikleri ürün grubunda, Hindistan ve Çekya menşeli başvuru konusu ürün gruplarına yönelik
olarak Yönetmeliğin 20 nci maddesi
çerçevesinde bir damping soruşturması açılmasına karar verilmiştir.
İlgili taraflara soruşturma açılışının
bildirilmesi
MADDE 9- (1) Yönetmeliğin 23 üncü maddesi uyarınca,
soruşturma konusu malın ihracatçısı, yabancı üreticisi, ithalatçısı, üye
çoğunluğu bunlardan oluşan meslek kuruluşları, ihracatçı ülke hükümeti, benzer
malın Türkiye’deki üreticisi, üye çoğunluğu benzer malın Türkiye’deki
üreticilerinden oluşan meslek kuruluşları ilgili taraflar olarak kabul edilir.
Ancak, 11 inci maddede belirtilen süreler içinde soru formlarını cevaplamak
veya görüşlerini sunmak suretiyle kendilerini yetkili merciye bildirenler
soruşturmada ilgili taraf olarak dikkate alınır.
(2) Soruşturma açılmasını müteakip,
soruşturma konusu ülkelerde yerleşik bilinen üretici/ihracatçılara, soruşturma
konusu ülkelerin Ankara’daki büyükelçilikleri ile başvuruda belirtilen ve
Bakanlıkça tespit edilen soruşturma konusu ürünün bilinen ithalatçılarına
soruşturmanın açılışına ilişkin bildirimde bulunulur.
(3) Bildirimde, soruşturma açılış tebliği,
başvurunun gizli olmayan özeti ve soru formlarına erişim hususunda bilgiye yer
verilir.
(4) Bildirim gönderilemeyen veya
kendilerine bildirim ulaşmayan diğer ilgili taraflar, soruşturma ile ilgili
bilgilere Bakanlığın “https://www.ticaret.gov.tr/ithalat” uzantılı internet
sitesinden sırasıyla “Ticaret Politikası Savunma Araçları”, “Damping ve
Sübvansiyon”, “Soruşturmalar” sekmelerini takip ederek soruşturmaya dair ilgili
başlıktan erişebilir.
Yetkili merci, ilgili tarafların görüş ve
cevaplarını sunmaları
MADDE 10- (1) Soruşturma, aşağıda iletişim bilgileri
yer alan Genel Müdürlük tarafından yürütülür.
T. C. Ticaret Bakanlığı
İthalat Genel Müdürlüğü
Damping ve Sübvansiyon Dairesi
Adres: Söğütözü Mah.
Nizami Gencevi Caddesi No:63/1 06530
Çankaya/ANKARA
Tel: +90 312 204 75 00
(2) Soruşturmada “Türkiye’de yerleşik
firma, kurum ve kuruluşlar”, soru formlarına cevapları ile resmî görüşlerini
kendilerine ait KEP adreslerinden Bakanlığın aşağıda yer alan KEP adresine
gönderir.
KEP adresi: ticaretbakanligi@hs01.kep.tr
(3) Soruşturmada “yurt dışında yerleşik
firma, kurum ve kuruluşlar”, soru formlarına cevapları ile resmî görüşlerini
yazılı olarak, soru formu cevaplarına ve resmî görüşlerine ilişkin ekleri ise
yalnızca elektronik ortamda (CD/USB ile) Bakanlığın posta adresine gönderir.
Soru formu cevapları, resmî görüşler ve bunların ekleri ayrıca aşağıda yer alan
e-posta adresine gönderilir.
EBYS e-posta adresi: ithebys@ticaret.gov.tr
(4) Soruşturma kapsamında yurt dışında
yerleşik firma, kurum ya da kuruluşların soru formu cevaplarını bir yasal
temsilci vasıtasıyla Bakanlığa iletmeleri durumunda, ilgili firma, kurum ya da
kuruluşların anılan yasal temsilci adına resmî bir vekâletname (yetki belgesi)
düzenlemesi gerekmektedir. Düzenlenecek vekâletnamenin soru formu cevaplarını
ileten yurt dışında yerleşik firma, kurum ya da kuruluşun imza yetkilisi
tarafından imzalanmış olması; Türkçe veya İngilizce tercümesinin sunulması,
Yabancı Resmî Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesine uygun
olarak “apostil tasdik şerhi” taşıması, apostil tasdik şerhi bulunmaması halinde o ülkedeki
Türk Konsolosluğunun tasdikini içermesi gerekmektedir.
(5) Soruşturmaya ilişkin yazılı ve sözlü
iletişim Türkçe yapılır. Soru formuna yanıtlar hariç olmak üzere, Türkçe
dışında bir dilde sunulan hiçbir bilgi, belge, görüş ve talep dikkate alınmaz.
(6) İlgili taraflarca soru formuna verilen
cevaplar, soruşturmayla ilgili sunulan diğer bilgi, belge, görüş ve
destekleyici deliller aksi belirtilmedikçe yazılı olarak sunulur. Yazılı
sunumlarda ilgili tarafların isim ve ünvanı,
adres bilgileri, elektronik posta adresi, telefon numaraları belirtilir.
“Türkiye’de yerleşik firma, kurum ve kuruluşlardan ilgili taraf olmak
isteyenler” tarafından yazılı sunumlarda kendilerine ait KEP adresleri de
belirtilir.
(7) İlgili taraflar, soru formunda
istenilen bilgiler haricinde soruşturmayla ilgili olduğu düşünülen diğer bilgi,
belge ve görüşlerini, destekleyici deliller ile birlikte Genel Müdürlüğe yazılı
olarak 11 inci maddenin ikinci fıkrasında belirtilen süre içerisinde sunabilir.
(8) Soruşturma süresince Yönetmeliğin
22 nci maddesinin ikinci fıkrası
çerçevesinde gizlilik kaydıyla verilen her türlü bilgi, belge ve görüşün gizli
olmayan bir özeti sunulur. Gizli olmayan özet, esas bilginin makul ölçüde
anlaşılmasına olanak sağlayacak ayrıntıda olur. İlgili taraflar, istisnai
hallerde bu bilgilerin özetlenemeyecek nitelikte olduklarını belirtebilir. Bu
gibi istisnai durumlarda, bilgilerin özetlenemeyecek nitelikte olmasının
nedenlerinin belirtilmesi gerekir.
Süreler
MADDE 11- (1) 9 uncu maddenin ikinci fıkrasında
belirtilen bildirimin gönderildiği bütün ilgili taraflar için soru formunu
cevaplama süresi, soruşturmanın açılışına ilişkin bildirimin gönderildiği
tarihten itibaren posta süresi dâhil 37 gündür.
(2) 9 uncu maddenin dördüncü fıkrasında
yer alan bildirimin gönderilemediği ilgili taraflar soru formuna ilişkin
cevaplarını ve soruşturma ile ilgili görüşlerini bu Tebliğin yayımı tarihinden
itibaren başlayacak 37 günlük süre içerisinde sunar.
(3) Soruşturmanın sonucundan
etkilenebileceklerini iddia eden ve 9 uncu maddenin birinci fıkrası dışında
kalan diğer yerli ve yabancı taraflar görüşlerini bu Tebliğin yayımı tarihinden
itibaren soruşturmanın akışını etkilemeyecek şekilde soruşturma süreci
içerisinde sunabilir.
İş birliğine gelinmemesi
MADDE 12- (1) Yönetmeliğin
26 ncı maddesi hükmü çerçevesinde, ilgili taraflardan birinin
verilen süreler dâhilinde ve istenilen biçimde gerekli bilgi ve belgeleri
sağlamaması ya da bu bilgi ve belgelere erişimi reddetmesi veya soruşturmayı
engellediğinin anlaşılması veya yanlış ya da yanıltıcı bilgi vermesi hallerinde
söz konusu taraf iş birliğine gelmemiş sayılır. Bu gibi hallerde soruşturma kapsamındaki
geçici veya nihai belirlemeler, olumlu ya da olumsuz şekilde, mevcut verilere
göre yapılabilir.
(2) İlgili tarafların iş birliğine
gelmemesi veya kısmen iş birliğine gelmesi halinde bahse konu taraf için
soruşturmanın sonucu iş birliğine gelinmesine nazaran daha az avantajlı
olabilir.
Geçici önlem alınması ve önlemlerin geriye
dönük uygulanması
MADDE 13- (1) Kanun ve Kararın ilgili hükümleri
uyarınca, soruşturma süresince geçici önlem uygulanması kararlaştırılabilir ve
kesin önlem geriye dönük olarak uygulanabilir.
Soruşturmanın başlangıç tarihi
MADDE 14- (1) Soruşturma, bu Tebliğin yayımı
tarihinde başlamış kabul edilir.
Yürürlük
MADDE 15- (1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe
girer.
Yürütme
MADDE 16- (1) Bu Tebliğ hükümlerini Ticaret Bakanı
yürütür.