T.C.
TİCARET BAKANLIĞI
Gümrükler Genel Müdürlüğü
Sayı :E-20117910-163.07-00122485915
Konu :Hatalı
İGV Tahakkukları Hakkında
22.05.2026 / 122485915
DAĞITIM YERLERİNE
İlgi :15.05.2026 tarihli dilekçeniz.
İlgide
kayıtlı dilekçenizde bahsi geçen hususlar incelenmiştir.
Bilindiği
üzere, 4458 sayılı Gümrük Kanunu’nun 61’inci maddesinin üçüncü fıkra
hükümlerine göre, tescil edilmiş gümrük beyannameleri, ait olduğu eşyanın
vergileri ve para cezalarından dolayı taahhüt niteliğinde beyan sahibini
bağlamakta ve gümrük vergileri tahakkukuna esas tutulmaktadır. Beyanname tescil
işlemleri esnasında Bakanlığımız sistemlerindeki referans tablolarda yer alan
bilgiler, yükümlülere yalnızca yol gösterici mahiyette sunulmakta olup hukuki
bir bağlayıcılığı bulunmamaktadır.
Bakanlığımızca
yapılan incelemeler neticesinde; 3351 sayılı İthalatta İlave Gümrük Vergisi
Uygulanmasına İlişkin Karar hükümleri uyarınca İlave Gümrük Vergisine (İGV)
tabi olan bazı eşyaların ithalatında, yükümlüsü/beyan sahibince tahakkuk
ettirilmesi gereken İGV oran ve tutarlarının hatalı beyan edildiği, dolayısıyla
söz konusu hatalı beyanlar neticesinde kamu zararının oluştuğu ve vergilerin
eksik tahsil edildiğinin anlaşılması üzerine, Bakanlığımız tarafından gümrük ve
dış ticaret mevzuatı çerçevesinde gerekli işlemler başlatılmıştır.
Diğer
taraftan, ilgi dilekçenizde Gümrük Kanunu’nun 231’inci maddesinin beşinci fıkra
hükmüne atıfla idari para cezası uygulanmaması yönündeki talebiniz iletilmiş
olmakla birlikte; dilekçe konusu işlemler, 4458 sayılı Gümrük Kanunu’nun 231’inci
maddesinin beşinci fıkrasındaki “Gümrük
idaresi tarafından yükümlüye yazı ile yanlış izahat verilmiş olması hâlinde bu
Kısım hükümlerine göre idari para cezası ve faiz uygulanmaz.” hükmü ile söz
konusu maddenin uygulanmasına ilişkin Gümrük Yönetmeliği’nin “Yanlış izahat verilmesi” başlıklı 580/A
maddesinde sayılan şartları sağlamamaktadır.
Bilgi
alınmasını rica ederim.
Münir
OĞUZ
Bakan
a.
Genel
Müdür Yardımcısı
Dağıtım:
Ankara Gümrük
Müşavirleri Derneğine
Bursa Gümrük
Müşavirleri Derneğine
İstanbul Gümrük
Müşavirleri Derneğine
İzmir Gümrük Müşavirleri
Derneğine
Mersin Gümrük
Müşavirleri Derneğine
ANKARA GÜMRÜK MÜŞAVİRLERİ DERNEĞİ
BURSA GÜMRÜK MÜŞAVİRLERİ DERNEĞİ
İSTANBUL GÜMRÜK MÜŞAVİRLERİ DERNEĞİ
İZMİR GÜMRÜK MÜŞAVİRLERİ DERNEĞİ
MERSİN GÜMRÜK MÜŞAVİRLERİ DERNEĞİ
Konu : BİLGE
Sisteminde bazı eşyalarda Tarih: 15.05.2026
İGV’nin
hatalı tahakkuk ettirilmesi hk. Kayıt sayısı: 122267840
T.C.
TİCARET BAKANLIĞI
Gümrükler Genel Müdürlüğü’ne
İlgi : 18.03.2026
tarih ve E-20117910-163.07-00120173922 sayılı yazıları.
İlgide
kayıtlı yazılarında, 7113.19.00.00.11, 7113.19.00.00.12, 7113.20.00.00.00,
7114.19.00.00.11, 7114.20.00.00.00 ve 7115.90.00.00.21 GTİP’ler kapsamında
beyan edilen eşyalara ilişkin olarak yapılan incelemelerde; BİLGE Sistemi
Detaylı Beyan Modülü “Sistem Tarafından
Hesaplanan Vergiler” tablosunda İlave Gümrük Vergisi (İGV) oranının %47,5
olarak refere edildiği, ancak tahakkuk eden İGV tutarının bu oran üzerinden
değil, %30 veya %27,5 gibi daha düşük oranlar esas alınarak hesaplandığı tespit
edildiği belirtilerek, 3351 sayılı Kararın 2’nci maddesinde yapılan değişiklik
nedeniyle 2024 yılı itibariyle
“Her halükârda hesaplanan toplam vergi oranı
(İthalat Rejimi Kararına ekli II ve III sayılı listelerde yer alan gümrük
vergisi ile bu Karar kapsamında alınacak ilave gümrük vergisi toplamı)
14/5/1964 tarihli ve 474 sayılı Gümrük Giriş Tarife Cetveli Hakkında Kanunda
gösterilen hadlerin 50’ye kadar yükseltilmiş ya da %50 artırılmış düzeyini
aşamaz. Aşması durumunda 474 sayılı Kanunda gösterilen hadlerin 50’ye kadar
yükseltilmiş ya da %50 artırılmış düzeyinden daha fazla olan uygulanır.”
Şeklinde
uygulamaya başlandığı belirtilmektedir.
Söz
konusu durumun, 474 sayılı Kanunun 2024 yılı öncesi uygulamasında yer alan “kanunda gösterilen hadlerin %50’yi
aşamayacağı” hükmünden kaynaklandığı; ancak 2024 yılı itibarıyla yapılan
mevzuat değişikliği ile bu sınırlamanın kaldırıldığı ve kanunda öngörülen
artırılmış oranların doğrudan uygulanmasına geçildiği anlaşılmaktadır.
Bu
kapsamda, gümrük idarelerince 2024-2026 yılları arasında tescil edilen
beyannamelere ilişkin olarak, anılan farklılıktan kaynaklanan eksik alınan
vergiler için ek tahakkuk ve buna bağlı ceza kararlarının düzenlenerek
yükümlülere tebliğ edildiği görülmektedir.
Diğer
taraftan, beyanname tescil süreçlerinde kullanılan yazılımlar aracılığıyla
çeşitli dönemlerde vergi oranı, vergilendirme unsurları ve matrah unsurlarının
doğru beyan edilmesine karşın BİLGE sistemi tarafından bazı vergilerin eksik
veya sıfır oranla hesaplandığı kullanıcılara bildirilmekte olup, bu tür
durumların çoğu zaman çok sayıda beyannamenin tescil edildiği yoğun işlem
dönemlerinde fark edilebildiği bilinmektedir.
Bu
çerçevede, gümrük vergileri tahakkukunun doğru hesaplanmasını sağlayacak
vergilendirme unsurlarının doğru beyan edilmesi kaydıyla tamamen sistemsel
hatalardan doğan söz konusu eksik vergi hesaplamalarına ilişkin olarak;
• Gümrük
idarelerince, ibraz edilecek dilekçeler doğrultusunda BİLGE sistemine ait log
kayıtları üzerinden gerekli teknik incelemelerin yapılması,
• Hatalı
vergi hesaplamalarının sistem kaynaklı olduğunun tespiti halinde, eksik alınan
vergilere ilişkin ek tahakkukların faiz uygulanmaksızın düzenlenmesi,
• Gümrük
Kanunu madde 231/5 hükmü Gümrük idaresi tarafından yükümlüye yazı ile yanlış
izahat verilmiş olması hâlinde bu Kısım hükümlerine göre idari para cezası ve
faiz uygulanmayacağı hükmüne yer verilmiş olup bu madde uyarınca idari para
cezalarının uygulanmaması, düzenlenmiş cezaların ise iptal edilmesi,
• Ayrıca
gümrük vergileri tahakkukunun doğru olarak yapılması için gerekli olan
vergilendirme unsurlarının doğru beyan edilmesi halinde sistemsel olarak vergi
tarhiyatının eksik hesaplanmasının Gümrük Kanunu’nun 234/1-a) bendi ve 195/1’inci
maddeleri hükmü dikkate alındığında ceza uygulanmaması gerektiği göz önüne
alınarak geriye dönük ceza kararları tesis edilmemesi,
Hususlarında
gereğini takdir ve tensiplerinize arz ederiz.
Saygılarımızla,
Atilla
ŞAHİN Orhan
KATTAŞ
Ankara
Gümrük Müşavirleri Derneği Bursa
Gümrük Müşavirleri Derneği
Yönetim
Kurulu Başkanı Yönetim
Kurulu Başkanı
Serdar KESKİN Taşkın
DALAY
İstanbul Gümrük
Müşavirleri Derneği İzmir
Gümrük Müşavirleri Derneği
Yönetim Kurulu
Başkanı Yönetim
Kurulu Başkanı
Cebrail
ORMAN
Mersin
Gümrük Müşavirleri Derneği
Yönetim
Kurulu Başkanı
SE